نمایان شدن چند محوطه تاریخی در زنجان

کاوش نجاتبخشی حوضه آبگیر «سد مراش- محوطه جندرهسی» شهرستان ماهنشان با توجه به آثار و شواهد بدست آمده نشان داد محوطه استقراری آشکار شده متعلق به دوره تاریخی (اشکانی، ساسانی) است.
به گزارش ایلنا، شقایق هورشید (سرپرست هیئت باستان شناسی) با اعلام خبر انجام کاوش نجاتبخشی حوضه آبگیر«سد مراش- محوطه جندرهسی» گفت: کاوشهای نجاتبخشی حوضه آبگیر سد مراش شهرستان ماهنشان استان زنجان با مجوز پژوهشگاه با کاوش در محوطه مراش ۶ (محوطه جِندَرَهسی) به انجام رسید.
او با بیان اینکه بررسی و شناسایی حوضه آبگیر سد مراش با هدف نجاتبخشی، توسط لاله عبدیکیا در سال ۱۳۹۳ انجام شده بود، تصریح کرد: طی این بررسی مجموعاً ۱۶ اثر تاریخی و باستانی ادوار مختلف از پارینه سنگی میانی تا دوره اسلامی متاخر شناسایی و معرفی شد.
به گفته این باستان شناس، محوطه مراش که در بین اهالی روستا و به واسطه قرارگرفتن آن در ابتدای دره جندرهسی، با نام محوطه جندرهسی شناخته میشود، حدوداً در ۵۰۰ متری جنوب غربی روستای مراش، یک کیلومتری ساختگاه سد و در دره رودخانه حلب واقع شده است.
هورشید با اشاره به اینکه با ساخت و آبگیری سد مراش این محوطه بهطور کامل به زیر آب خواهد رفت، خاطرنشان کرد: محوطه مورد اشاره در بررسی سال ۱۳۹۳ باتوجه به شواهد و یافتههای سطحی، گورستان عصرآهن معرفی شده است.
او افزود: این محوطه که توسط قاچاقچیان اشیاء عتیقه مورد حفاریهای غیرمجاز قرار گرفته و در سطح آن چندین گودال و قطعات سنگ پراکنده شبیه بقایای گور مشاهده میشود، به علت قرار گرفتن در تراز آبگیری سد مراش و خطر نابودی آن، موقعیت و دسترسی بهتر به محوطه خصوصاً در شرایط سخت منطقه و همچنین بودجه محدود گروه، برای کاوش نجاتبخشی پیشنهاد شد.
سرپرست هیئت باستان شناسی گفت: گروه کاوش به واسطه اطلاعات بررسی سال۱۳۹۳ و همچنین مشاهدات سطحی، کار را با ایجاد ترانشه گستردهای با ابعاد ۱۰×۱۵ متر در راستای شمالجنوب و به منظور دستیابی به ساختارهای گورها آغاز نمود.
او تصریح کرد :با ادامه کاوش مشخص شد که هیچگونه گور یا تدفینی در محدوده محوطه وجود ندارد اما به تدریج ساختارهای معماری نمایان و امتداد ساختارها با الحاق ترانشههای دیگری پیگردی شد.
به گفته این باستان شناس، ساختارها و بقایای معماری شامل دیوارههای ساخته شده از مصالح قلوه سنگهای رودخانهای و ملات گل، یک کف سنگفرش و دو اجاق هستند و در مجموع سه فضای معماری در راستای تقریبی شرقی- غربی نمایان شد.
او خاطرنشان کرد: همچنین در جریان کاوش تعداد زیادی تکههای سفال که بعضاً دودزده (تکه سفالهای آشپزخانهای) و مربوط به استفاده روزمره توسط ساکنان آن دوره بوده بدست آمد.
هورشید گفت: به علاوه تعداد زیادی قطعات استخوان و دندانهای جانوری که احتمالاً متعلق به حیوانات اهلی بوده به دست آمد که مورد مصرف روزانه ساکنان بوده است همچنین از اشیای به دست آمده دیگر میتوان به مشته سنگی و سنگساب اشاره نمود که تماماً پس از مستندنگاری به امین اموال استان زنجان تحویل داده شد.
این باستانشناس در پایان تصریح کرد: به این ترتیب باتوجه به آثار و شواهد بدست آمده، به نظر میرسد محوطه استقراری آشکار شده متعلق به دوره تاریخی (اشکانی، ساسانی) است که در آینده با انجام آزمایش ترمولومینسانس میتوان به اطمینان بیشتر دست یافت.