پرونده جام ملتهای آسیا؛ مربیان بزرگ علیه کارلوس کیروش

تیم ملی ایران با حضور در رنکینگ اول آسیا طی سالیان اخیر اکنون شانس اول تصاحب جام قهرمانی ملتهای آسیا محسوب میشود؛ موضوعی که کارلوس کیروش برای دستیابی به آن و اثبات تواناییاش تمرکز دارد.
به گزارش ایلنا، جام ملتهای آسیا، نه تنها میدانی برای حضور ستارههای قاره و تماشای درخشش آنهاست بلکه مراسمی بزرگ برای رونمایی از مربیان طراز اول و پرافتخار نیز محسوب میشود. مربیانی که سالها در فوتبال اروپا بهترین نتایج را کسب کرده و حالا پا به آسیا گذاشتهاند تا موفقیتهایشان را تداوم ببخشند. از مارچلو لیپی که سرمربی تیم ملی چین است تا آلبرتو زاکهرونی (امارات)، اسون گوران اریکسون (فیلیپین)، هکتور کوپر (ازبکستان)، پائولو بنتو (پرتغال) و کارلوس کیروش (ایران).
حضور این همه مربی سطح بالا و پرافتخار، جام ملتها را به یک تورنمنت حساس، هیجانانگیز و سطح بالا تبدیل میکند. حساب کنید روی نیمکت تیم ملی چین، مردی حضور دارد که چندین و چند عنوان قهرمانی در لیگ ایتالیا، لیگ قهرمانان اروپا، جام یوفا و حتی جام جهانی بهدست آورده است. مگر میشود از مارچلو لیپی به همین سادگی گذشت. حضور او، حتی اگر با چین به مراحل بالاتر صعود نکند، یک اتفاق ویژه برای فوتبال آسیا است. او با اختلاف، پرافتخارترین مربی جام ملتها است که باید از حدود یک ماه دیگر وارد امارات شود و برای موفقیت چین تلاش کند.
همانطور که از نام لیپی نمیتوانیم به سادگی عبور کنیم، آلبرتو زاکهرونی هم از خاطرمان فراموش نمیشود. مربی اهل ایتالیا که با اودینزه چهره شد و با میلان که در بحران بهسر میبرد عنوان قهرمانی سریآ را در فصل 1999-1998 کسب کرد. زاکهرونی بعد از حضور در باشگاههایی نظیر یوونتوس و اینترمیلان، چند سال است به فوتبال آسیا کوچ کرده و حالا بعد از مربیگری در تیم ملی ژاپن و باشگاه بیجینگجوان، هدایت امارات را بهدست گرفته است.
به این نامهای بزرگ، هکتور کوپر را هم باید اضافه کرد. مربی آرژانتینی که در اواخر دهه 90، بهترین والنسیای تاریخ را ساخت و بازیکنانی نظیر مندیتا، کانیزارس، کیلی گونزالز، جرارد لوپز و کلودیو لوپز را به سطح نخست فوتبال اروپا رساند. کوپر را بعدها در اینترمیلان، بتیس، پارما، تیم ملی گرجستان، الوصل و تیم ملی مصر دیدیم. او حالا روی نیمکت ازبکستان مینشیند تا نخستین حضور در جام ملتهای آسیا را تجربه کند.
پائولو بنتو مربی جوان اما پرافتخاری است. او که بعد از حضور در تیم ملی پرتغال و باشگاه المپیاکوس، هدایت تیم ملی کرهجنوبی را در اختیار گرفته، امیدوار است جام ملتها را تصاحب کند و افتخاری جدید بهدست بیاورد. بنتو با اسپورتینگ لیسبون چندین قهرمانی لیگ پرتغال را کسب کرده و در تیم ملی این کشور نیز در قامت یک مربی آیندهدار درخشیده. بیشک جدال او با لیپی در مرحله گروهی جام ملتها، تماشایی خواهد بود. دوئل دو مربی از دو نسل.
مگر میشود درباره مربیان مطرح جام ملتهای آسیا صحبت کرد و نامی از اسون گوران اریکسون نیاورد؟ اریکسون در آخرین روزهای دوران مربیگری و بعد از چند سال وقفه، روی نیمکت تیم ملی فیلیپین نشسته. تیمی نه چندان قدرتمند که انگار اریکسون را جذب کرده تا در امارات بدرخشد و نامی برای خود دست و پا کند. اریکسون همراه با فیلیپین در گروهی قرار دارد که لیپی و بنتو هم هستند. بازیهای این گروه را از دست نمیدهیم، نه به خاطر ستارههای تیمها بلکه مربیانی که از تمام بازیکنان مشهورترند و آوازه بسیاری دارند.
کارلوس کیروش را هم میتوان در جمع مربیان مطرح و مهم جام ملتهای آسیا قرار داد. سرمربی 65 ساله تیم ملی ایران که در طول 7 سال و چند ماه اخیر، دو بار ایران را به جام جهانی رسانده و منشأ خدمات بزرگی بوده. او سابقه دو بار قهرمانی با تیم جوانان پرتغال را در جام جهانی دارد و البته در منچستریونایتد هم جامهای بسیاری همراه با الکس فرگوسن بهدست آورده. به اینها سوپرکاپ اسپانیا را هم اضافه کنید که کیروش با رئالمادرید آن را فتح کرد. بنابراین حضور او هم برای جام ملتها و برگزاری تورنمنتی هیجانانگیز به اندازه سایر مربیان بزرگ اهمیت دارد.
به این 6 مربی، خوان آنتونیو پیتزی (عربستان)، برند اشتانگه (سوریه)، سرکو کاتانچ (عراق)، پیم وربیک (عمان) را هم اضافه کنید. مربیانی که مثل لیپی و زاکهرونی مطرح نیستند اما میتوانند دلیلی باشند تا سطح جام ملتها بالا برود و رقابتهای جذابی برگزار شود. پس یک ماه دیگر به انتظار مینشینیم تا جامی ببینیم با حضور ستارههای نامدار و مربیانی بزرگ. شما هم مثل ما منتظر باشید، قطعا ضرر نمیکنید.
میانگین سنی مربیان حاضر در جام ملتهای آسیا 55 سال و 2 ماه است. 24 مربی روی هم 1327 سال سن دارند. با تقسیم 1327 بر 24، عدد 55 بهدست میآید. میانگینی مناسب برای مربیان حاضر در یک تورنمنت که نشان میدهد مربیان حاضر در امارات، هم جوان هستند و هم باتجربه
در میان همه مربیان حاضر در امارات، کارلوس کیروش قدیمیترین مربی محسوب میشود. کیروش از فروردین 1390، یعنی حدود 7 سال و 10 ماه قبل هدایت تیم ملی را بر عهده گرفته و در 2 جام جهانی و یک جام ملتها روی نیمکت ایران نشسته است.
در بین مسنترین مربیان حاضر در جام ملتهای آسیا، نام 3 مربی به چشم میخورد. اسون گوران اریکسون، مارچلو لیپی و برند اشتانگه. هر 3 مربی 70 ساله هستند اما اریکسون مسنتر از دو مربی دیگر است. بنابراین عنوان پیرترین مربی جام به اریکسون سوئدی تعلق میگیرد.
بیشترین تعداد قهرمانی در میان مربیان حاضر در جام ملتها متعلق به مارچلو لیپی است. این مربی 70 ساله 5 بار همراه یوونتوس قهرمان سریآ شده، 3 بار با گوانگژو قهرمان لیگ چین شده، 4 بار سوپرجام ایتالیا را فتح کرده و در جامهای مختلفی نظیر لیگ قهرمانان اروپا-جام باشگاهها- کوپا ایتالیا، FA کاپ چین، جام جهانی، جام یوفا، لیگ قهرمانان آسیا، سوپرجام اروپا و بازیهای بین قارهای میان آسیا و اقیانوسیه نیز بهعنوان قهرمانی دست یافته است.
در بین مربیان جوان، چند گزینه حضور دارند. فیلیکس سانچز از قطر، نورالدین علی از فلسطین، الکساندر کرستینین از قرقیزستان، یازگولی از ترکمنستان و یونگجونکیم از کرهشمالی. میان همه این مربیان، یونگجونکیم که از اول نوامبر 2018 هدایت کرهشمالی را بر عهده گرفته، جوانتر از بقیه است.
آمار مربیان آسیایی حاضر در جام ملتهای آسیا
جام ملتهای آسیا با حضور 24 تیم در امارات برگزار میشود. قریب به اتفاق تیمها برای موفقیت آماده شده و سرمایهگذاری بسیاری- بخصوص در بخش مربی- انجام دادهاند. اگر به فهرست مربیان تیمها نگاهی بیندازید، میبینید که 19 مربی خارجی در جام ملتها حضور خواهند داشت. مربیانی که اغلب اروپایی هستند و میان آنها چهرههایی از آمریکایجنوبی و حتی آسیا هم دیده میشود.
کرهشمالی، استرالیا، فلسطین، ترکمنستان و ژاپن تیمهایی هستند که مربی بومی در اختیار دارند. آنها با اتکا به توانایی مربی داخلی پا به جام ملتها میگذارند تا شاید موفقیتی بزرگ را تجربه کنند. نکته جالب اما مربوط به تیم ملی ویتنام است که هانگسئو پارک را روی نیمکت دارد. یک مربی آسیایی که اهل کرهجنوبی است.
هانگسئو پارک همراه با گراهام آرنولد (استرالیا)، نورالدین علی (فلسطین)، یونگجونکیم (کرهشمالی)، یازگولی هوجاککدیاف (ترکمنستان) و هاجیمه موریاسو (ژاپن) تنها مربیان آسیایی هستند که بهعنوان سرمربی در جام ملتها شرکت میکنند. مربیانی که برای اثبات توانایی بومیها پا به امارات میگذارند تا نشان بدهند چیزی از خارجیها کمتر ندارند.